Valtioneuvosto ja ministeriöt Media

Mot beassat koronaroasus eret? Makkár doaimmat dárbbašuvvojit roasu dagahan vahágiid divvuma várás? – Plánema válmmastallan johttáhuvvo

Stáhtaráđi kansliija 8.4.2020 18.10 | Julkaistu suomeksi 9.4.2020 klo 15.06
Dieđáhus 234/2020

Stáhtaráđi kansliija lea ásahan cuoŋománu 8. beaivve 2020 válmmastallanjoavkku, man bargun lea válmmastallat jođánis áigedávvaliin plána Suoma geainnu koronaroasus eret ja doaibmabijuid roasu maŋŋedikšuma várás. Válmmastallanjoavkku ságadoallin doaibmá ruhtaministeriija kansliijahoavda Martti Hetemäki ja várreságadoallin sosiála- ja dearvvašvuohtaministeriija kansliijahoavda Kirsi Varhila.

Joavkku válmmastallan plána gokčá earret eará doaibmabijuid koronaroasu dagahan dearvvašvuođa, sosiála ja ekonomalaš vahágiid divvuma várás sihke muttuid koronadili dihte ásahuvvon ráddjehusain luohpama várás. Ráddjehusaid luohpama árvvoštallamis váldojuvvo vuhtii epidemiologalaš ja dálkkasdieđalaš dillegovva sihke einnostusat COVID-19-epidemiija dearvvašvuohtaváikkuhusain ja ollislaš servodatlaš árvvoštallan.

Válmmastallanjoavku gullá barggus áigge viidát ealáhuseallima ovddasteddjiid sihke gielddaid ja siviila- ja birasorganisašuvnnaid. Dasa lassin barggus čuvvojuvvojit koronaroasu maŋŋedikšun eará riikkain sihke roasu váikkuhusat riikkaidgaskasaš politihkkii ja Eurohpa uniovdnii.

Dieđapanela ja bargomárkanorganisašuvnnaid vuollejoavku válmmastallanjoavkku barggu doarjjan

Válmmastallanjoavkku doarjjan ásahuvvo dieđapanela, masa bovdejuvvojit dutkit ja áššedovdit sierra máhttosurggiin, dego sosiálapolitihka, skuvlenpolitihka ja ekonomiijapolitihka sihke biras- ja dálkkádatdiehtagiid suorggis. Dieđapanála bargun lea veahkehit válmmastallanjoavkku árvvoštallat ja noahkut roasu váikkuhusaid. Panela fállá áššedovdiveahki roasu sierra muttuide doaibmabijuid válmmastallamis ja árvvoštallamis. 

Válmmastallanjoavkku doarjjan ásahuvvo maid vuollebargojoavku, mii čohkiida bargomárkanorganisašuvnnaid ovddasteddjiin. Dat sáhttá dahkat válmmastallanjovkui viidásit evttohusaid, mat laktásit roasu maŋŋedikšumii ja ođđasithuksemii. 

Válmmastallanjovkui máŋggasuorggat ovddastus

Stáhtaráđi kansliija lea bivdán čuovvovaš ministeriijaid nammadit iežaset ovddasteddjiid válmmastallanjovkui cuoŋománu 10. beaivve d. 12 rádjái:  

  • olgoáššiidministeriija
  • vuoigatvuohtaministeriija
  • sisáššiidministeriija
  • bealuštusministeriija
  • oahpahus- ja kulturministeriija
  • eanan- ja meahccedoalloministeriija
  • johtalus- ja kommunikašuvdnaministeriija
  • bargo- ja ealáhusministeriija
  • birasministeriija
  • stáhtaráđi kansliija.

Bargomárkanorganisašuvnnaid vuollebargojovkui stáhtaráđi kansliija lea bivdán čuovvovaš organisašuvnnaid nammadit iežaset ovddasteddjiid:

Suoma Ámmátlihtuid Guovddášorganisašuvdna SAK ry
Akava ry
STTK ry
Ealáhuseallima guovddášlihttu EK ry
Gieldabargoaddit KT
SY Suoma Fitnodatolbmot

Lassidieđut: vuollestáhtačálli Timo Lankinen, t. 0295 160 300, stáhtaráđi kansliija

Staatârääđi viestâdemuásádâh
Tiäđáttâs 234/2020
8.4.2020

Maht mij peessâp koronakriisâst olgos? Magareh tooimah tarbâšuvvojeh kriisâst šoddâm vahâgij tivomân? – Vuávám valmâštâllâm vuálgá joton

Staatârääđi kanslia lii asâttâm cuáŋuimáánu 8. peeivi 2020 valmâštâllâmjuávhu, mon pargon lii valmâštâllâđ jotelis äigitavluin vuávám Suomâ kiäinun olgos koronakriisâst já tooimâid kriisâ monnjâtiipšon. Valmâštâllâmjuávhu saavâjođetteijen tuáimá staatâvarijministeriö kansliahovdâ Martti Hetemäki já värisaavâjođetteijen sosiaal- já tiervâsvuođâministeriö kansliahovdâ Kirsi Varhila.

Juávhu valmâštâllâm vuávám luávdá eereeb iärrás tooimâid koronakriisâ tovâttem tiervâsvuođâlij, sosiaallij já ekonomâlij vahâgij tivomân sehe muddoid koronatile tiet asâttum raijiittâsâin luoppâmân. Raijiittâsâin luoppâm árvuštâlmist váldoo huámmášumán epidemiologâlâš já talhâstieđâlâš kove tiileest sehe ennustâsâid COVID-19-epidemia tiervâsvuođâvaikuttâsâin já ohtsâškodálâš olesárvuštâllâm.

Valmâštâllâmjuávkku kulá pargos ääigi vijđáht iäláttâseellim ovdâsteijeid sehe kieldâid já aalmuglâš- já pirâsseervijd. Toos lasseen pargoost čuávuh eres enâmij koronakriisâ monnjâtipšo sehe kriisâ vaikuttâsâid aalmugijkoskâsii politiikân já Euroop unionân.

Tieđâpaaneel já pargomarkkânseervij vyelipargojuávkku tuárjuđ valmâštâllâmjuávhu pargo

Valmâštâllâmjuávhu toorjân asâttuvvoo tieđâpaaneel, moos pivdeh totkeid já äššitobdeid sierâ mättimkuávluin, tego sosiaalpolitiik, škovlimpolitiik já ekonomiapolitiik sehe pirâs- já šoŋŋâdâhtiettui syergist. Tieđâpaaneel pargon lii išediđ valmâštâllâmjuávhu árvuštâllâđ já munediđ kriisân lohtâseijee vaikuttâsâid. Paaneel fáálá äššitobdeetorjuu kriisâ sierâ muddoid lohtâseijee tooimâi valmâštâlmist já árvuštâlmist.

Valmâštâllâmjuávhu toorjân asâtteh meid pargomarkkânseervij ovdâsteijei vyelipargojuávhu, mii puáhtá toohâđ iävtuttâsâid valmâštâllâmjuávkun vijđáht kriisâ monnjâtiipšon já uđđâsisthuksiimân kulen.

Valmâštâllâmjuávkun maaŋgâ syergi ovdâstem

Staatârääđi kanslia lii pivdám čuávvoo ministeriöid nomâttiđ valmâštâllâmjuávkun ovdâsteijes cuáŋuimáánu 10. peeivi tme 12 räi:

  • olgoministeriö
  • riehtiministeriö
  • sisministeriö
  • piäluštâsministeriö
  • máttááttâs- já kulttuurministeriö
  • eennâm- já meccituáluministeriö
  • jotolâh- já viestâdemministeriö
  • pargo- já iäláttâsministeriö
  • pirâsministeriö
  • staatârääđi kanslia.

Pargomarkkânseervij vyelipargojuávkun staatârääđi kanslia lii pivdám čuávvoo seervijd nomâttiđ ovdâsteijeid:

Suomâ Áámmátseervij Kuávdášservi SAK ry
Akava ry
STTK ry
Iäláttâseellim kuávdášlitto EK ry
Kieldâpargoadeleijeeh KT
SY Suomâ Irâtteijeeh

Lasetiäđuh: vyelistaatâčällee Timo Lankinen, p. 0295 160 300, staatâräädi kanslia

Riikksuåvtõõzz saaǥǥtemjuâǥǥtõs
Teâđtõs 234/2020
8.4.2020

Mäʹhtt piâssâp koronakriisâst ååuǥas? Muʹvddem tuåimid taarbšet kriisâst šõddâm skääđai koʹrjjeem diõtt? – Plaan valmštõõllmõš jåttai

Riikksuåvtõõzz kanslia lij miäʹrrääm 8. njuhččmannu 2020 valmštõõllâmjoouk, koon tuâjjan lij valmštõõllâd jåʹttlõs äiʹǧǧtaaulin plaan Lääʹddjânnam čuâkksen ååuǥas koronakriisâst da tuåimid kriis mâʹŋŋhåiddmõššân. Valmštõõllâmjoouk saaǥǥjååʹđteeʹjen tuåimmai riikkvääraiministeria kansliašurr Martti Hetemäki da vääʹrrsaaǥǥjååʹđteeʹjen sosiaal- da tiõrvâsvuõttministeria kansliašurr Kirsi Varhila.

Joouk valmštõõllâm plaan kätt jeäʹrbi mieʹldd tuåimid koronakriis tuejjeem tiõrvâsvuõđlai, sosiaalʼlai da ekonoomlai skääđai koʹrjjeem diõtt di pââʹj koronavueʹjj diõtt miäʹrreem rääʹjtõõzzin luõppâm diõtt. Rääʹjtõõzzin luõppmõõžž ärvvtõõllmõõžžâst vääʹldet lokku epidemiolooglaž da taalkâstiõđlaž vueʹǩǩ-kartt di ouddkâsttmõõžž COVID-19-epidemia tiõrvâsvuõttvaaiktõõzzin da õhttsažkååddlaž obbaʹrvvõs.

Valmštõõllâmjoukk kooll tuâjas poodd vaaidâsvuâlanji jieʹllemvueʹǩǩjieʹllem eeʹttǩeeʹjid di kooʹddid da meerlaž- da pirrõsorganisaatioid. Lââʹssen tuâjast seuʹrrjet jeeʹres jânnmi koronakriis mâʹŋŋhååid di kriis vaaiktõõzzid meeraikõskksiʹžže politiʹǩǩe da Euroopp uniooʹne.

Tiõđpaneeʹl da tuâjjmarkkânorganisaatioi vueʹlltuâjj-joukk tuärjjeed valmštõõllâmjoouk tuâj

Valmštõõllâmjoouk tuärjjõssân miäʹrreet tiõđpaneeʹl, koozz kååččât tuʹtǩǩeeʹjid da äʹšštobddjid jeeʹres siltteemvuuʹdin, mâʹta sosiaalpolitiikk, škooultempolitiikk da täällpolitiikk di pirrõs- da äimmõstiõttji vuuʹdin. Tiõđpaneeʹl tuâjjan lij vieʹǩǩted valmštõõllâmjoouk ärvvtõõllâd da ouddtuʹmmjed kriiʹse õhttneei vaaiktõõzzid. Paneeʹl taʹrjjad äʹšštobddituärjjõõzz kriis jeeʹres põõʹjid õhttneei tuåimi valmštõõllmõõžžâst da ärvvtõõllmõõžžâst.

Valmštõõllâmjoouk tuärjjõssân miäʹrreet še tuâjjmarkkânorganisaatioi eeʹttǩeeʹjin nårrjeei vueʹlltuâjj-joukk, kååʹtt vuäitt tuejjeed ehdtõõzzid valmštõõllâmjouʹǩǩe vaiddsânji kriis mâʹŋŋhoiddu da âʹpetraajjmõõžž õhtteeʹl.

Valmštõõllâmjouʹǩǩe vaaidâsvaaldšem eeʹttkâʹsttem

Riikksuåvtõõzz kanslia lij raukkâm puõʹtti ministeriaid nõõmeed valmštõõllâmjouʹǩǩe eeʹttǩeeʹjes 10. njuhččmannu čiâss 12 mõõneeʹst:

  • ålggministeria
  • vuõiggâdvuõttministeria
  • siiʹsǩministeria
  • peälštõsministeria
  • mättʼtõs- da kulttuurministeria
  • mädd- da meäʹcctäällministeria
  • trafikk- da saaǥǥtem-ministeria
  • tuâjj- da jieʹllemvueʹǩǩministeria
  • pirrõsministeria
  • riikksuåvtõõzz kanslia.

Tuâjjmarkkânorganisaatioi vueʹlltuâjj-jouʹǩǩe riikksuåvtõõzz kanslia lij raukkâm puõʹtti organisaatioid nõõmeed eeʹttǩeeʹjes:

Lääʹddjânnam Ämmatleettai Kõõskõsorganisaatio SAK rõ
Akava rõ
STTK rõ
Jieʹllemvueʹǩǩjieʹllem kõõskõslett EK rõ
Kåʹddtuâjjuʹvddi KT
SY Lääʹddjânnam Põõrǥâsneeʹǩǩ

Lââʹssteâđ: vueʹllriikkpiisar Timo Lankinen, teʹl. 0295 160 300, riikksuåvtõõzz kanslia